خانه
انجمن ادبی شهریار
شهریار 
شهریار منظومهٔ حیدر بابا
حیدر بابایه سلام
۱
حیدربابا ایلدیریملار شاخاندا
سئللر سولار شاققیلدییوب آخاندا
قیزلار اوْنا صف باغلییوب باخاندا
سلام اولسون شوْکتوْزه ائلوْزه !
منیم دا بیر آدیم گلسین دیلوْزه
۲
حیدربابا ، کهلیک لروْن اوچاندا
کوْل دیبینن دوْشان قالخوب قاچاندا
باخچالارون چیچکلنوْب آچاندا
بیزدن ده بیر موْمکوْن اوْلسا یاد ائله
آچیلمیان اوْرکلری شاد ائله
۳
بایرام یئلی چارداخلاری ییخاندا
نوْروز گوْلی ، قارچیچکی چیخاندا
آغ بولوتلار کؤینکلرین سیخاندا
بیزدن ده بیر یاد ائلییه ن ساغ اوْلسون
دردلریمیز قوْی دیّکلسین ، داغ اوْلسون
۴
حیدربابا ، گوْن دالووی داغلاسین !
اوْزوْن گوْلسوْن ، بولاخلارون آغلاسین !
اوشاخلارون بیر دسته گوْل باغلاسین !
یئل گلنده ، وئر گتیرسین بویانا
بلکه منیم یاتمیش بختیم اوْیانا
۵
حیدربابا ، سنوْن اوْزوْن آغ اوْلسون !
دؤرت بیر یانون بولاغ او ْلسون باغ اوْلسون !
بیزدن سوْرا سنوْن باشون ساغ اوْلسون !
دوْنیا قضوْ-قدر ، اؤلوْم-ایتیمدی
دوْنیا بوْیی اوْغولسوزدی ، یئتیمدی
۶
حیدربابا ، یوْلوم سنن کج اوْلدی
عؤمروْم کئچدی ، گلممه دیم ، گئج اوْلدی
هئچ بیلمه دیم گؤزللروْن نئج اوْلدی
بیلمزیدیم دؤنگه لر وار ، دؤنوْم وار
ایتگین لیک وار ، آیریلیق وار ، اوْلوْم وار
۷
حیدربابا ، ایگیت اَمَک ایتیرمز
عؤموْر کئچر ، افسوس بَرَه بیتیرمز
نامرد اوْلان عؤمری باشا یئتیرمز
بیزد ، واللاه ، اونوتماریق سیزلری
گؤرنمسک حلال ائدوْن بیزلری
۸
حیدربابا ، میراژدر سَسلننده
کَند ایچینه سسدن - کوْیدن دوْشنده
عاشیق رستم سازین دیللندیرنده
یادوندادی نه هؤلَسَک قاچاردیم
قوشلار تکین قاناد آچیب اوچاردیم
۹
شنگیل آوا یوردی ، عاشیق آلماسی
گاهدان گئدوب ، اوْردا قوْناق قالماسی
داش آتماسی ، آلما ، هیوا سالماسی
قالیب شیرین یوخی کیمین یادیمدا
اثر قویوب روحومدا ، هر زادیمدا
۱۰
حیدربابا ، قوری گؤلوْن قازلاری
گدیکلرین سازاخ چالان سازلاری
کَت کؤشنین پاییزلاری ، یازلاری
بیر سینما پرده سی دیر گؤزوْمده
تک اوْتوروب ، سئیر ائده رم اؤزوْمده
۱۱
حیدربابا ، قره چمن جاداسی
چْووشلارین گَلَر سسی ، صداسی
کربلیا گئدنلرین قاداسی
دوْشسون بو آج یوْلسوزلارین گؤزوْنه
تمدّونون اویدوخ یالان سؤزوْنه
۱۲
حیدربابا ، شیطان بیزی آزدیریب
محبتی اوْرکلردن قازدیریب
قره گوْنوْن سرنوشتین یازدیریب
سالیب خلقی بیر-بیرینن جانینا
باریشیغی بلشدیریب قانینا
۱۳
گؤز یاشینا باخان اوْلسا ، قان آخماز
انسان اوْلان خنجر بئلینه تاخماز
آمما حئییف کوْر توتدوغون بوراخماز
بهشتیمیز جهنّم اوْلماقدادیر !
ذی حجّه میز محرّم اوْلماقدادیر !
۱۴
خزان یئلی یارپاخلاری تؤکنده
بولوت داغدان یئنیب ، کنده چؤکنده
شیخ الاسلام گؤزل سسین چکنده
نیسگیللی سؤز اوْرکلره دَیَردی
آغاشلار دا آللاها باش اَیَردی
۱۵
داشلی بولاخ داش-قومونان دوْلماسین !
باخچالاری سارالماسین ، سوْلماسین !
اوْردان کئچن آتلی سوسوز اولماسین !
دینه : بولاخ ، خیرون اوْلسون آخارسان
افقلره خُمار-خُمار باخارسان
۱۶
حیدر بابا ، داغین ، داشین ، سره سی
کهلیک اوْخور ، دالیسیندا فره سی
قوزولارین آغی ، بوْزی ، قره سی
بیر گئدیدیم داغ-دره لر اوزونی
اوْخویئدیم : » چوْبان ، قیتر قوزونی «
۱۷
حیدر بابا ، سولی یئرین دوْزوْنده
بولاخ قئنیر چای چمنین گؤزونده
بولاغ اوْتی اوْزَر سویون اوْزوْنده
گؤزل قوشلار اوْردان گلیب ، گئچللر
خلوتلیوْب ، بولاخدان سو ایچللر
۱۸
بیچین اوْستی ، سونبول بیچن اوْراخلار
ایله بیل کی ، زوْلفی دارار داراخلار
شکارچیلار بیلدیرچینی سوْراخلار
بیچین چیلر آیرانلارین ایچللر
بیرهوشلانیب ، سوْننان دوروب ، بیچللر
۱۹
حیدربابا ، کندین گوْنی باتاندا
اوشاقلارون شامین ئییوب ، یاتاندا
آی بولوتدان چیخوب ، قاش-گؤز آتاندا
بیزدن ده بیر سن اوْنلارا قصّه ده
قصّه میزده چوخلی غم و غصّه ده
۲۰
قاری ننه گئجه ناغیل دییَنده
کوْلک قالخیب ، قاپ-باجانی دؤیَنده
قورد گئچینین شنگوْلوْسون یینده
من قاییدیب ، بیرده اوشاق اوْلئیدیم
بیر گوْل آچیب ، اوْندان سوْرا سوْلئیدیم
۲۱
عمّه جانین بال بلله سین ییه ردیم
سوْننان دوروب ، اوْس دوْنومی گییه ردیم
باخچالاردا تیرینگَنی دییه ردیم
آی اؤزومی اوْ ازدیرن گوْنلریم !
آغاج مینیپ ، آت گزدیرن گوْنلریم !
۲۲
هَچی خالا چایدا پالتار یوواردی
مَمَد صادق داملارینی سوواردی
هئچ بیلمزدیک داغدی ، داشدی ، دوواردی
هریان گلدی شیلاغ آتیب ، آشاردیق
آللاه ، نه خوْش غمسیز-غمسیز یاشاردیق
۲۳
شیخ الاسلام مُناجاتی دییه ردی
مَشَدرحیم لبّاده نی گییه ردی
مشْدآجلی بوْز باشلاری ییه ردی
بیز خوْشودوق خیرات اوْلسون ، توْی اوْلسون
فرق ائلَمَز ، هر نوْلاجاق ، قوْی اولسون
۲۴
ملک نیاز ورندیلین سالاردی
آتین چاپوپ قئیقاجیدان چالاردی
قیرقی تکین گدیک باشین آلاردی
دوْلائیا قیزلار آچیپ پنجره
پنجره لرده نه گؤزل منظره !
۲۵
حیدربابا ، کندین توْیون توتاندا
قیز-گلینلر ، حنا-پیلته ساتاندا
بیگ گلینه دامنان آلما آتاندا
منیم ده اوْ قیزلاروندا گؤزوم وار
عاشیقلارین سازلاریندا سؤزوم وار
۲۶
حیدربابا ، بولاخلارین یارپیزی
بوْستانلارین گوْل بَسَری ، قارپیزی
چرچیلرین آغ ناباتی ، ساققیزی
ایندی ده وار داماغیمدا ، داد وئرر
ایتگین گئدن گوْنلریمدن یاد وئرر
۲۷
بایرامیدی ، گئجه قوشی اوخوردی
آداخلی قیز ، بیگ جوْرابی توْخوردی
هرکس شالین بیر باجادان سوْخوردی
آی نه گؤزل قایدادی شال ساللاماق !
بیگ شالینا بایراملیغین باغلاماق !
۲۸
شال ایسته دیم منده ائوده آغلادیم
بیر شال آلیب ، تئز بئلیمه باغلادیم
غلام گیله قاشدیم ، شالی ساللادیم
فاطمه خالا منه جوراب باغلادی
خان ننه می یادا سالیب ، آغلادی
۲۹
حیدربابا ، میرزَممدین باخچاسی
باخچالارین تورشا-شیرین آلچاسی
گلینلرین دوْزمه لری ، طاخچاسی
هی دوْزوْلر گؤزلریمین رفینده
خیمه وورار خاطره لر صفینده
۳۰
بایرام اوْلوب ، قیزیل پالچیق اَزَللر
ناققیش ووروب ، اوتاقلاری بَزَللر
طاخچالارا دوْزمه لری دوْزللر
قیز-گلینین فندقچاسی ، حناسی
هَوَسله نر آناسی ، قایناناسی
۳۱
باکی چی نین سؤزی ، سوْوی ، کاغیذی
اینکلرین بولاماسی ، آغوزی
چرشنبه نین گیردکانی ، مویزی
قیزلار دییه ر : » آتیل ماتیل چرشنبه
آینا تکین بختیم آچیل چرشنبه «
۳۲
یومورتانی گؤیچک ، گوللی بوْیاردیق
چاققیشدیریب ، سینانلارین سوْیاردیق
اوْیناماقدان بیرجه مگر دوْیاردیق ؟
علی منه یاشیل آشیق وئرردی
ارضا منه نوروزگوْلی درردی
۳۳
نوْروز علی خرمنده وَل سوْرردی
گاهدان یئنوب ، کوْلشلری کوْرردی
داغدان دا بیر چوْبان ایتی هوْرردی
اوندا ، گؤردن ، اولاخ ایاخ ساخلادی
داغا باخیب ، قولاخلارین شاخلادی
۳۴
آخشام باشی ناخیرینان گلنده
قوْدوخلاری چکیب ، وورادیق بنده
ناخیر گئچیب ، گئدیب ، یئتنده کنده
حیوانلاری چیلپاق مینیب ، قوْواردیق
سؤز چیخسایدی ، سینه گریب ، سوْواردیق
۳۵
یاز گئجه سی چایدا سولار شاریلدار
داش-قَیه لر سئلده آشیب خاریلدار
قارانلیقدا قوردون گؤزی پاریلدار
ایتر ، گؤردوْن ، قوردی سئچیب ، اولاشدی
قورددا ، گؤردو ْن ، قالخیب ، گدیکدن آشدی
۳۶
قیش گئجه سی طؤله لرین اوْتاغی
کتلیلرین اوْتوراغی ، یاتاغی
بوخاریدا یانار اوْتون یاناغی
شبچره سی ، گیردکانی ، ایده سی
کنده باسار گوْلوْب - دانیشماق سسی
۳۷
شجاع خال اوْغلونون باکی سوْقتی
دامدا قوران سماواری ، صحبتی
یادیمدادی شسلی قدی ، قامتی
جؤنممه گین توْیی دؤندی ، یاس اوْلدی
ننه قیزین بخت آیناسی کاس اوْلدی
۳۸
حیدربابا ، ننه قیزین گؤزلری
رخشنده نین شیرین-شیرین سؤزلری
ترکی دئدیم اوْخوسونلار اؤزلری
بیلسینلر کی ، آدام گئدر ، آد قالار
یاخشی-پیسدن آغیزدا بیر داد قالار
۳۹
یاز قاباغی گوْن گوْنئیی دؤیَنده
کند اوشاغی قار گوْلله سین سؤیَنده
کوْرکچی لر داغدا کوْرک زوْیَنده
منیم روحوم ، ایله بیلوْن اوْردادور
کهلیک کیمین باتیب ، قالیب ، قاردادور
۴۰
قاری ننه اوزاداندا ایشینی
گوْن بولوتدا اَییرردی تشینی
قورد قوْجالیب ، چکدیرنده دیشینی
سوْری قالخیب ، دوْلائیدان آشاردی
بایدالارین سوْتی آشیب ، داشاردی
۴۱
خجّه سلطان عمّه دیشین قیساردی
ملا باقر عم اوغلی تئز میساردی
تندیر یانیب ، توْسسی ائوی باساردی
چایدانیمیز ارسین اوْسته قایناردی
قوْورقامیز ساج ایچینده اوْیناردی
۴۲
بوْستان پوْزوب ، گتیرردیک آشاغی
دوْلدوریردیق ائوده تاختا-طاباغی
تندیرلرده پیشیرردیک قاباغی
اؤزوْن ئییوْب ، توخوملارین چیتداردیق
چوْخ یئمکدن ، لاپ آز قالا چاتداردیق
۴۳
ورزغان نان آرموت ساتان گلنده
اوشاقلارین سسی دوْشردی کنده
بیزده بویاننان ائشیدیب ، بیلنده
شیللاق آتیب ، بیر قیشقریق سالاردیق
بوغدا وئریب ، آرموتلاردان آلاردیق
۴۴
میرزاتاغی نان گئجه گئتدیک چایا
من باخیرام سئلده بوْغولموش آیا
بیردن ایشیق دوْشدی اوْتای باخچایا
ای وای دئدیک قورددی ، قئیتدیک قاشدیق
هئچ بیلمه دیک نه وقت کوْللوکدن آشدیق
۴۵
حیدربابا ، آغاجلارون اوجالدی
آمما حئییف ، جوانلارون قوْجالدی
توْخلیلارون آریخلییب ، آجالدی
کؤلگه دؤندی ، گوْن باتدی ، قاش قَرَلدی
قوردون گؤزی قارانلیقدا بَرَلدی
۴۶
ائشیتمیشم یانیر آللاه چیراغی
دایر اوْلوب مسجدیزوْن بولاغی
راحت اوْلوب کندین ائوی ، اوشاغی
منصورخانین الی-قوْلی وار اوْلسون
هاردا قالسا ، آللاه اوْنا یار اوْلسون
۴۷
حیدربابا ، ملا ابراهیم وار ، یا یوْخ ؟
مکتب آچار ، اوْخور اوشاقلار ، یا یوْخ ؟
خرمن اوْستی مکتبی باغلار ، یا یوْخ ؟
مندن آخوندا یتیررسن سلام
ادبلی بیر سلامِ مالاکلام
۴۸
خجّه سلطان عمّه گئدیب تبریزه
آمما ، نه تبریز ، کی گلممیر بیزه
بالام ، دورون قوْیاخ گئداخ ائممیزه
آقا اؤلدی ، تو فاقیمیز داغیلدی
قوْیون اوْلان ، یاد گئدوْبَن ساغیلدی
۴۹
حیدربابا ، دوْنیا یالان دوْنیادی
سلیماننان ، نوحدان قالان دوْنیادی
اوغول دوْغان ، درده سالان دوْنیادی
هر کیمسَیه هر نه وئریب ، آلیبدی
افلاطوننان بیر قوری آد قالیبدی
۵۰
حیدربابا ، یار و یولداش دؤندوْلر
بیر-بیر منی چؤلده قوْیوب ، چؤندوْلر
چشمه لریم ، چیراخلاریم ، سؤندوْلر
یامان یئرده گؤن دؤندی ، آخشام اوْلدی
دوْنیا منه خرابهٔ شام اوْلدی
۵۱
عم اوْغلینان گئدن گئجه قیپچاغا
آی کی چیخدی ، آتلار گلدی اوْیناغا
دیرماشیردیق ، داغلان آشیردیق داغا
مش ممی خان گؤی آتینی اوْیناتدی
تفنگینی آشیردی ، شاققیلداتدی
۵۲
حیدربابا ، قره کوْلون دره سی
خشگنابین یوْلی ، بندی ، بره سی
اوْردا دوْشَر چیل کهلیگین فره سی
اوْردان گئچر یوردوموزون اؤزوْنه
بیزده گئچک یوردوموزون سؤزوْنه
۵۳
خشگنابی یامان گوْنه کیم سالیب ؟
سیدلردن کیم قیریلیب ، کیم قالیب ؟
آمیرغفار دام-داشینی کیم آلیب ؟
بولاخ گنه گلیب ، گؤلی دوْلدورور ؟
یا قورویوب ، باخچالاری سوْلدورور ؟
۵۴
آمیر غفار سیدلرین تاجییدی
شاهلار شکار ائتمه سی قیقاجییدی
مَرده شیرین ، نامرده چوْخ آجییدی
مظلوملارین حقّی اوْسته اَسَردی
ظالم لری قیلیش تکین کَسَردی
۵۵
میر مصطفا دایی ، اوجا بوْی بابا
هیکللی ،ساققاللی ، توْلستوْی بابا
ائیلردی یاس مجلسینی توْی بابا
خشگنابین آبروسی ، اَردَمی
مسجدلرین ، مجلسلرین گؤرکَمی
۵۶
مجدالسّادات گوْلردی باغلارکیمی
گوْروْلدردی بولوتلی داغلارکیمی
سؤز آغزیندا اریردی یاغلارکیمی
آلنی آچیق ، یاخشی درین قاناردی
یاشیل گؤزلر چیراغ تکین یاناردی
۵۷
منیم آتام سفره لی بیر کیشییدی
ائل الیندن توتماق اوْنون ایشییدی
گؤزللرین آخره قالمیشییدی
اوْننان سوْرا دؤنرگه لر دؤنوْبلر
محبّتین چیراخلاری سؤنوْبلر
۵۸
میرصالحین دلی سوْلوق ائتمه سی
میر عزیزین شیرین شاخسِی گئتمه سی
میرممّدین قورولماسی ، بیتمه سی
ایندی دئسک ، احوالاتدی ، ناغیلدی
گئچدی ، گئتدی ، ایتدی ، باتدی ، داغیلدی
۵۹
میر عبدوْلوْن آیناداقاش یاخماسی
جؤجیلریندن قاشینین آخماسی
بوْیلانماسی ، دام-دوواردان باخماسی
شاه عبّاسین دوْربوْنی ، یادش بخیر !
خشگنابین خوْش گوْنی ، یادش بخیر !
۶۰
ستاره عمّه نزیک لری یاپاردی
میرقادر ده ، هر دم بیرین قاپاردی
قاپیپ ، یئیوْب ، دایچاتکین چاپاردی
گوْلمه لیدی اوْنون نزیک قاپپاسی
عمّه مینده ارسینینین شاپپاسی
۶۱
حیدربابا ، آمیر حیدر نئینیوْر ؟
یقین گنه سماواری قئینیوْر
دای قوْجالیب ، آلت انگینن چئینیوْر
قولاخ باتیب ، گؤزی گیریب قاشینا
یازیق عمّه ، هاوا گلیب باشینا
۶۲
خانم عمّه میرعبدوْلوْن سؤزوْنی
ائشیدنده ، ایه ر آغز-گؤزوْنی
مَلْکامِدا وئرر اوْنون اؤزوْنی
دعوالارین شوخلوغیلان قاتاللار
اتی یئیوْب ، باشی آتیب ، یاتاللار
۶۳
فضّه خانم خشگنابین گوْلییدی
آمیریحیا عمقزینون قولییدی
رُخساره آرتیستیدی ، سؤگوْلییدی
سیّد حسین ، میر صالحی یانسیلار
آمیرجعفر غیرتلی دیر ، قان سالار
۶۴
سحر تئزدن ناخیرچیلار گَلَردی
قوْیون-قوزی دام باجادا مَلَردی
عمّه جانیم کؤرپه لرین بَلَردی
تندیرلرین قوْزاناردی توْسیسی
چؤرکلرین گؤزل اییی ، ایسیسی
۶۵
گؤیرچینلر دسته قالخیب ، اوچاللار
گوْن ساچاندا ، قیزیل پرده آچاللار
قیزیل پرده آچیب ، ییغیب ، قاچاللار
گوْن اوجالیب ، آرتارداغین جلالی
طبیعتین جوانلانار جمالی
۶۶
حیدربابا ، قارلی داغلار آشاندا
گئجه کروان یوْلون آزیب ، چاشاندا
من هارداسام ، تهراندا یا کاشاندا
اوزاقلاردان گؤزوم سئچر اوْنلاری
خیال گلیب ، آشیب ، گئچر اوْنلاری
۶۷
بیر چیخئیدیم دام قیه نین داشینا
بیر باخئیدیم گئچمیشینه ، یاشینا
بیر گورئیدیم نه لر گلمیش باشینا
منده اْونون قارلاریلان آغلاردیم
قیش دوْندوران اوْرکلری داغلاردیم
۶۸
حیدربابا ، گوْل غنچه سی خنداندی
آمما حئیف ، اوْرک غذاسی قاندی
زندگانلیق بیر قارانلیق زینداندی
بو زیندانین دربچه سین آچان یوْخ
بو دارلیقدان بیرقورتولوب ، قاچان یوْخ
۶۹
حیدربابا گؤیلر بوْتوْن دوماندی
گونلریمیز بیر-بیریندن یاماندی
بیر-بیروْزدن آیریلمایون ، آماندی
یاخشیلیغی الیمیزدن آلیبلار
یاخشی بیزی یامان گوْنه سالیبلار
۷۰
بیر سوْروشون بو قارقینمیش فلکدن
نه ایستیوْر بو قوردوغی کلکدن ؟
دینه گئچیرت اولدوزلاری الکدن
قوْی تؤکوْلسوْن ، بو یئر اوْزی داغیلسین
بو شیطانلیق قورقوسی بیر ییغیلسین
۷۱
بیر اوچئیدیم بو چیرپینان یئلینن
باغلاشئیدیم داغدان آشان سئلینن
آغلاشئیدیم اوزاق دوْشَن ائلینن
بیر گؤرئیدیم آیریلیغی کیم سالدی
اؤلکه میزده کیم قیریلدی ، کیم قالدی
۷۲
من سنون تک داغا سالدیم نَفَسی
سنده قئیتر ، گوْیلره سال بو سَسی
بایقوشوندا دار اوْلماسین قفسی
بوردا بیر شئر داردا قالیب ، باغیریر
مروّت سیز انسانلاری چاغیریر
۷۳
حیدربابا ، غیرت قانون قاینارکن
قره قوشلار سنن قوْپوپ ، قالخارکن
اوْ سیلدیریم داشلارینان اوْینارکن
قوْزان ، منیم همّتیمی اوْردا گؤر
اوردان اَییل ، قامتیمی داردا گؤر
۷۴
حیدربابا . گئجه دورنا گئچنده
کوْراوْغلونون گؤزی قارا سئچنده
قیر آتینی مینیب ، کسیب ، بیچنده
منده بوردان تئز مطلبه چاتمارام
ایوز گلیب ، چاتمیونجان یاتمارام
۷۵
حیدربابا ، مرد اوْغوللار دوْغگینان
نامردلرین بورونلارین اوْغگینان
گدیکلرده قوردلاری توت ، بوْغگینان
قوْی قوزولار آیین-شایین اوْتلاسین
قوْیونلارون قویروقلارین قاتلاسین
۷۶
حیدربابا ، سنوْن گؤیلوْن شاد اوْلسون
دوْنیا وارکن ، آغزون دوْلی داد اوْلسون
سنن گئچن تانیش اوْلسون ، یاد اوْلسون
دینه منیم شاعر اوْغلوم شهریار
بیر عمر دوْر غم اوْستوْنه غم قالار